Foto: Theo Rietveld

Oudjaarsnieuws in vroeger tijden

  Cultuur

Middelburgse Luiken

Theo Rietveld

Een jaar lang kranten doorspitten levert bijvangsten op. Daarom in deze laatste aflevering van Middelburgse Luiken van 2018 een aantal vreemde, droevige, hilarische en 'ouderwetse' berichten die ik zoal tegenkwam. Veel berichten komen uit kranten van de laatste dagen van de maand december.

MIDDELBURG - Een bericht zoals ik in de Middelburgsche Courant (MC) van 28 december 1916 tegenkwam: 'De politie houdt een man aan die, zonder daartoe gerechtigd te zijn, in het grijs uniform van tweede luitenant der infanterie liep. Gebleken is, dat de aangehoudene reeds in Mei jl. eervol ontslag kreeg als reserve-luitenant. De kleeren werden in beslag genomen.' Misschien heeft de man het uniform gedragen omdat de Eerste Wereldoorlog nog gaande was...

Zilverbonnen

In veel kranten kwam ik nieuws tegen in de categorie 'vervalsingen', in het bijzonder de zilverbonnen. Bij wie en waar de zilver bon ter waarde van 2,50 gulden in beslag werd genomen, staat niet vermeld; wel hoe hij is vervalst: de bon is keurig nagemaakt; zelfs het watermerk ontbreekt niet. Hij is van de echte te onderscheiden door de lichtere kleur. Wat is een zilverbon? Zilverbonnen worden uitgegeven door het Ministerie van Financiën. Bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog werd het zilveren muntgeld op grote schaal gehamsterd, en de regering werd gedwongen muntbiljetten uit te geven. Om niet te herinneren aan de muntbiljetten die juist tien jaar daarvoor eindelijk waren ingetrokken, werden zij zilverbonnen genoemd. Ze werden uitgegeven in coupures van 1, 2½ en 5 gulden. In 1944 zijn de laatste zilverbonnen uitgegeven van 5 gulden...

Sneeuw

De IJsvereniging van Middelburg krijgt er van langs omdat er sneeuw op het ijs ligt. 'Er kan niet gereeden worden: een gevolg van de sneeuw, die de ijsvlakte met een korrelige, borstplaatachtige massa heeft bedekt, waar men met iederen steek van de schaats doorzakt.' De ijsvereniging spuit het gedeelte van de vest tussen de Koepoort en Noordbrug onder water. Mogelijk dat deze bewerking berijdbaar ijs oplevert (MC 31-12-1917).

Sociaal anno 1918

Wie stuurt er in deze tijd van sociale media nog een nieuwjaarskaart per post? Laat staan een eigengemaakte? Wie zich er met een Whatsappje, Facebook-bericht of email vanaf wil maken, heb ik een alternatief. 100 jaar geleden was het de gewoonte om in de krant je nieuwjaarswens aan vrienden, bekenden of klanten te plaatsen, al of niet in advertentievorm. In de MC van 31 december 1917 kwam ik pagina's namen tegen, keurig per dorp gerangschikt.

Meer berichten